ga naar homepagina

 

ga naar
Ben Vroom usability
home
Ben Vroom usability
usability
Ben Vroom usability
formulieren
Ben Vroom usability
verhalen
Ben Vroom usability
foto's
Ben Vroom usability
curriculum
Ben Vroom usability
email
Ben Vroom usability

USABILITY > bezoeker buiten beeld

 

De bezoeker blijft buiten beeld

Deel van lezing op het symposium 'Alumnibeleid in de praktijk'

 

 
Trefwoorden:
gebruikstest
gebruikerstest
usability test
webontwerp
         
 

Inhoud

Oorzaken

Bij het testen van websites komen altijd veel problemen aan het licht, fundamentele en detailproblemen. Het is dus blijkbaar heel moeilijk om een goede website te maken.

Waarom is dit zo moelijk? Een aantal redenen.

  1. Websites zijn erg ingewikkeld
    Websites zijn vaak groot, er zijn veel mensen bij betrokken met verschillende rollen en specialiteiten en er komt geavanceerde techniek bij kijken. Het is moeilijk om daar één, goed functionerend geheel van te maken.

  2. Mensen die ze maken zijn geen professional
    Vaak krijgt iemand in de organisatie die niet deskundig is op website-gebied, de taak voor een nieuwe website te zorgen. Hij heeft vaak weinig verstand van de factoren die bepalen of een website goed of slecht werkt.

  3. Kennis van usability ontbreekt
    Vaak heeft geen van de betrokkenen voldoende usability-kennis. De verantwoordelijken binnen de organisatie hebben kennis van de inhoud, de vormgever van ontwerpen en de technici van het bouwen van de website, maar niemand heeft kennis van al die factoren die gezamenlijk bepalen of een website ook in het gebruik goed functioneert.

  4. Bij denken over inhoud en inrichting verdwijnt de gebruiker uit beeld
    De verantwoordelijken voor de website zijn bij het maken van de site maandenlang bezig met wat erop komt te staan, de inhoud, en hoe dit wordt gepresenteerd, de inrichting. Daarbij verdwijnt de gebruiker uit beeld. Als de gebruiker niet vanaf het begin centraal wordt gesteld (zie hieronder), is het onmogelijk om voldoende rekening met hem te houden. Dat is de meesten gewoonweg niet gegeven.

  5. Teksten geschreven vanuit schriftelijke traditie (word), niet vanuit besef dat mensen níét lezen, maar zoeken en veel klikken
    Als mensen webteksten schrijven, doen ze dat meestal net zo als wanneer ze schrijven voor geprinte of gedrukte teksten. In WORD schrijven ze de ene alinea na de andere. Soms met inleidende zinnen, soms met lange alinea's. Zij realiseren zich niet dat ze schrijven voor mensen die niet of nauwelijks lezen, maar vooral zoeken en snel verder klikken. Het programma stimuleert niet om ultrakort te schrijven, met het belangrijkste voorop en met korte alinea's voorzien van een informatief kopje.

  6. Niemand ziet hoe het functioneert (niemand ziet het in gebruik)
    En dan staat de website, dat ingewikkelde product met zijn gecompliceerde ontstaansgeschiedenis, op het internet. Vervolgens ziet niemand hoe het functioneert. Niemand ziet echte gebruikers de website bezoeken en ziet wat er dan gebeurt. Terwijl iedereen uit ervaring weet hoe gebrekkig websites kunnen zijn.
    Dit is vreemd: de organisatie steekt veel tijd, geld en energie in de website, maar niet in inzicht in het gebruik. Terwijl je maar een paar gebruikers uit de doelgroep achter de site hoeft te zetten om de grootste gebreken op het spoor te komen.

Productie-tips

Hoe kun je voorkomen dat de gebruiker tijdens de ontwikkeling van de site uit beeld verdwijnt? Daar zijn een paar eenvoudige manieren voor.

1. Denk vanuit de gebruiker

  • Bedenk:
    • wat wil de gebruiker op de website: wat wil hij doen, wat wil hij kunnen vinden?
    • wat wil de organisatie bereiken?
  • Vraag anderen: wat zou je op de alumnisite willen doen?
  • Verzamel eventueel mogelijke gebruikersvragen en -wensen:
    • vragen die telefonisch of per e-mail gesteld worden
    • ingetypte zoekwoorden in de zoekmachine
    • vragen/wensen die bekend zijn bij mensen die contact hebben de doelgroep
  • Maak een lijst met de belangrijkste gebruikerstaken en organisatiedoelen

2. Richt de site zo in dat

  • gebruikers snel deze taken kunnen uitvoeren
  • de organisatie zijn doelen bereikt

3. Evalueer vanuit de gebruiker

  • Voer zelf de taken uit, kijk of dit gemakkelijk gaat en of verbeteringen mogelijk zijn
  • Laat eventueel een usability-expert ernaar kijken
    Hij is minder vertrouwd met de site en ervaren in het vinden en oplossen van gebruikersproblemen
  • Test áltijd (en ik bedoel: áltijd!) bij een aantal proefpersonen
    • nodig 3 of meer mensen uit de doelgroep die niet bekend zijn met de site
    • laat ze individueel een uur de site bekijken terwijl ze
      • uit zichzelf dingen doen (vraag ze wat ze op de site zouden willen doen/vinden en laat ze dat doen)
      • vooraf bedachte opdrachten uitvoeren (de belangrijkste dingen doen waarvoor de site gemaakt is)
    • noteer wat er misgaat
    • vraag naar redenen waarom mensen iets doen of niet doen als dit niet duidelijk is
    • bespreek eventuele oplossingen
    • stel vragen waaruit blijkt of de doelen bereikt worden

    Dit kost één dag en levert meer inzicht op dan interne discussies over de inhoud en inrichting van de site.

  • Beter is nog: test de site in de conceptfase én in de uiteindelijke vorm bij gebruikers. In de conceptfase kun je snel inhoudelijke en andere structurele gebreken opsporen, wat bij de verdere ontwikkeling van groot nut is. Later test je welke gebreken de website als geheel nog heeft.

Meer informatie